ITAKA
reż. Przemysław Klonowski

„Itaka” to multimedialny, międzypokoleniowy utwór muzyczno-teatralny wyłaniający się z ducha opowieści „Odysei” Homera, utworów późniejszych, takich jak „Helena” Eurypidesa oraz tekstów zainspirowanych dziełem antycznego barda powstałych w XVIII, XIX i XX wieku, do których należą między innymi: „Les aventures de Télémaque” Françoisa Fénelona i „Les aventures de Télémaque” Louisa Aragona.

 

Historia opowiadana w „Itace” różni się od Homerowego pierwowzoru, jej akcja rozgrywa się bowiem już po śmierci Odyseusza. Wspólnie z Telemachem powtarzamy jego podróż opisaną w „Odysei”, ale – ze świadomością, że Odyseusza już nie ma – zadajemy sobie pytanie, kim tak naprawdę był. Dotykamy problemu przemijania świata, szukamy odpowiedzi na pytania o nieśmiertelność, życie bogów i herosów, którymi w „Itace” stali się artyści seniorzy – niegdysiejsze gwiazdy scen muzycznych i teatralnych. Ich wizerunki unieśmiertelnione zostały na kliszach filmów i taśmach dźwiękowych, ale oni sami są już prawie (lub wcale) nieobecni w przestrzeni sztuki. Budujemy w ten sposób paralelę pomiędzy bohaterem antycznego mitu, a losem człowieka-symbolu, ikony kultury współczesnego świata.

 

W pracy nad spektaklem spotkali się studenci sztuki aktorskiej Akademii Teatralnej w Warszawie, będący na początku swojej drogi w zawodzie oraz seniorzy, doświadczający jej zmierzchu. Spotkanie to stanowi bezcenny kontrast, z którego wyłania się wiele nieoczywistych idei i wartości. W wizerunkach tych, którzy opuścili już scenę – młodzi twórcy dostrzegają poniekąd swój przyszły los. Takie spotkanie nie jest łatwe. Tak jak w wędrówce starego Telemacha nie było łatwym zmierzenie się z pamięcią o jego ojcu, Odyseuszu. W scenicznej wędrówce młodszym i starszym aktorom towarzyszy utytułowany zespół wokalny ProModern oraz uznani instrumentaliści.

 

Prace nad operą odbywały się na Akademii Teatralnej i w Domu Aktora Weterana Scen Polskich w Skolimowie z udziałem aktorów-seniorów i artystów współczesnych. W 2022 roku zostanie również wyprodukowany film dokumentalny opowiadający o współpracy artystycznej pomiędzy różnymi generacjami artystów, przybliżający portrety bohaterów, ich refleksje o życiu na scenie i poza nią.

Organizatorami projektu „Itaka” są Stowarzyszenie Kwadrofonik oraz Akademia Teatralna im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie w partnerstwie z Domem Artystów Weteranów Scen Polskich i Związkiem Artystów Scen Polskich oraz Wytwórnią Filmów Dokumentalnych i Fabularnych.

 

Projekt realizowany jest z dotacji programu Aktywni Obywatele – Fundusz Krajowy, finansowanego z Funduszy EOG oraz ze środków Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu pochodzących z Funduszu Promocji Kultury w ramach programu „Zamówienia kompozytorskie”, realizowanego przez Narodowy Instytut Muzyki i Tańca.